२४ माघ २०७९, मंगलवार

Feb 7, 2023

काठमाडौं । डब्लुएचओ अर्थात् विश्व स्वास्थ्य संगठनले गरेको अध्ययन अनुसार सुरुवातका चरणमा कोरोनाका लक्षण नदेखिएका विरामीका कारण यो महामारीलाई नियन्त्रण गर्न अप्ठ्यारो पर्ने देखिएको छ । डब्लुएचओका अनुसार जुन विरामीहरुमा सुरुवाती चरणमा संक्रमणको कुनै लक्षण देखिंदैन, यस्ता बिरामीहरुलाई ‘असिम्प्टोमेटिक’ अर्थात विना लक्षणका बिरामी भनिन्छ । रोचक पक्ष त के छ भनें विश्वभरमा यसप्रकारका असिम्प्टोमेटिक केस जति पनि देखा परेका छन्, तिनमा युवाको संख्या धेरै छ । संक्रमणको तेस्रो साता पछि एकै पटक ‘हस्पिटलाइज्ड’ हुन पुगेका विरामीहरुले सुरुवाती दिनमा संक्रमणको लक्षण थाहा नपाएको बताएपछि यो अध्ययन सुरु भएको थियो ।

Advertisement

के हो ‘असिम्प्टोमेटिक’ ?

सामान्यतया संक्रमित व्यक्तिमा दुई देखि तीन दिनमा कोभिड १९ को लक्षण देखिन थाल्छ । जस्तै, ज्वरो आउने, फ्लू हुने, चिसो (रुघाखोकी) हुने, शरिरमा पीडा हुने, श्वासप्रश्वासमा समस्या आउने हुन्छ । ३ देखि ५ दिनसम्म यी लक्षणहरु अलिक बढ्छन् । पाँचदेखि १० दिनमा श्वासप्रश्वास लिनमा अझै समस्या हुन थाल्छ । निमोनियाका लक्षण देखिन थाल्छन् । तर, जो ‘असिम्प्टोमेटिक’ अर्थात् बिना लक्षणका बिरामी हुन्छन् । उनीहरुमा संक्रमण भएपछि पनि कुनै लक्षण देखा पर्दैन । सामान्य मानिसहरु जसरी उनीहरुको दिनचर्या चल्छ, न त उनीहरुलाई ज्वरो आउँछ, आइहाले पनि कम मात्रामा आउँछ, आएको ज्वरो पनि आफैं ठिक भइहाल्छ । रुघा–खोकी वा श्वासप्रश्वास जस्ता समस्या नै आउँदैन । यस्ता मानिसहरुमा कोभिड १९ को लक्षण देखा पर्न दुईदेखि तीन सातासम्म लाग्नेछ । जति बेला संक्रमणको संकेत थाहा पाइन्छ, त्यसबेला खतरा एकदमै बढिसकेको हुन्छ । त्यसैले ‘असिम्प्टोमेटिक’का कारण मानवजातीलाई अझै धेरै खतरा रहेको विज्ञहरु बताउँछन् ।

लक्षण नदेखिनुका कारण

विना लक्षणवाला संक्रमित धेरै जसो युवा र बालवालिका पाइएका छन् । ‘डब्लुएचओ’का अनुसार यसो हुनुको कारण उनीहरुको ‘इम्युन सिस्टम’ राम्रो र बलियो भएकाले हो । भाइरस उनीहरुको शरिरमा प्रवेश गरेपनि उनीहरुको सक्षम ‘इम्युन सिस्टम’ले भाइरस विरुद्ध लडिरहेको हुन्छ । त्यही कारण उनीहरुमा कोरोना संक्रमण देखा पर्न ढिलाई हुन्छ । त्यस्तै उनीहरु मानिसहरुसँग भेट्ने, मिल्ने गर्छन् । घरमा आरामले बस्छन् । यस बखत दोस्रो व्यक्तिमा भाइरस छिटो फैलिन जान्छ । यस्तो केश सबैभन्दा बढी युवाहरुमा देखिनुको कारण उनीहरुमा ‘इम्यून सिस्टम’ बृद्धा अथवा बच्चामा भन्दा धेरै हुन्छ । त्यसैले जब भाइरस शरिरमा प्रवेश गर्छ तर उसको ‘इम्यून सिस्टम’ले भाइरससँग ‘फाइट’ गर्न सक्छ । त्यसैले लक्षण देख्नमा समय लाग्ने हुन्छ ।

कुन देशमा कति छन् ‘असिम्प्टोमेटिक’ केस ?

‘डब्लुएचओ’का अनुसार ३० प्रतिशत बिरामीमा सुरुवाती चरणमा एउटा पनि लक्षण देखिएन, जसले गर्दा विश्वभर महामारीका रुपमा यो रोग डरलाग्दो ढंगले बिस्तारित हुन पुग्यो । ‘डब्लुएचओ’द्वारा पहिलो पटक चीनमा गरिएको अध्ययनले ‘असिम्प्टोमेटिक’ अर्थात् बिना लक्षणका बिरामीको अवस्था देखेर अधिकारीहरु हैरान भएका थिए । त्यसबेला कोरोना संक्रमणका जति पनि बिरामी थिए, त्यसमा १ देखि ३ प्रतिशत ‘असिम्प्टोमेटिक’ थिए । जुन बिरामीहरुलाई कोरोना संक्रमित घोषित गरिनुपूर्व संक्रमणका कुनै लक्षण देखिएको थिएन । साउथ चाइना मर्निङ पोष्टले गत बुधबार प्रकाशित गरेको रिपोर्टमा यसप्रकारका बिरामीको संख्या ३० प्रतिशत पुगेको उल्लेख गरेको छ । यसप्रकारका विरामी अमेरिकामा २० प्रतिशत रहेको पछिल्लो तथ्यांकले अमेरिकी अधिकारीहरु पनि चिन्तित भएका छन् ।

अमेरिकाको सेन्टर फर डिजीज कन्ट्रोल एण्ड प्रिभेन्सन (सिडीसीपी) का अनुसार अमेरिकामा यस्तो प्रकारका केश २० प्रतिशत देखा परिसकेको छ र अझै बढ्ने सम्भावना देखिएको छ । सीएनएन, फोर्ब्स र नेचरमा प्रकाशित रिपोर्ट अनुसार सबैभन्दा धेरै जापानमा ३० दशमलब ८ प्रतिशत, इटालीमा ३० प्रतिशत, इरानमा २० प्रतिशत, स्पेनमा २७ प्रतिशत र जर्मनीमा १८ प्रतिशत पोजेटिभ केस ‘असिम्प्टोमेटिक’ छन् । लक्षण नै नदेखिएपछि मानिस आफ्नै किसिमको रुटिनमा व्यस्त रहने साथै धेरै मानिसहरुसँग सम्पर्कमा रहने भएकाले कोरोनाको फैलावट तिब्र गतिमा हुनसक्ने देखिन्छ ।

‘डब्लुएचओ’को चीन अध्ययन

‘असिम्प्टोमेटिक केश’मा लक्षण देखा पर्न तीन सातासम्म लाग्ने भन्दै साउथ चाइना मर्निङ्को अध्ययन भन्छः हुबेई प्रान्तमा कोरोनाका ९० हजार भन्दा बढी संक्रमित ‘केस’हरु देखा परिसकेका छन् । ती मध्ये ४३ हजार मानिसमा ‘फेब्रुअरी’को अन्त्यसम्ममा कोरोनाको कुनै लक्षण देखा परेको थिएन । यदी थिए भने पनि नभए बराबर थियो । पछि यी मध्ये २० हजार मानिसमा कोरोना ‘पोजेटिभ’ पाइयो । ती मानिसहरुमा दुईदेखि तीन सातामा सामान्य लक्षण देखिन शुरु भएको थियो । उनीहरु त्यस अघिसम्म पूर्णस्वस्थ व्यक्तिकारुपमा जीवनयापन गरिरहेका थिए । कोरोना संदिग्ध व्यक्तिलाई १५ दिनसम्म क्वारेन्टाइनमा राखिनुको कारण यसबाट प्रष्टिन्छ ।

दक्षिण कोरिया रणनीति

दक्षिण कोरियामा हालसम्म ९ हजार संक्रमित पाइएका छन् । ५ करोड जनसंख्या भएको यो मुलुकले अहिलेसम्म ४ लाख भन्दा बढी मानिसको कोरोना परीक्षण गरिसकेको छ । दक्षिण कोरियाली सरकारले सबैलाई शंकास्पद ठानेर परीक्षण सुरु गरेको हो । अर्थात् कोरोना संक्रमणका लक्षण देखिएकालाई मात्र होइन, केहीनै नभएका नागरिकलाई समेत परीक्षण गर्ने रणनीति अनुरुप सरकार अघि बढेको छ । ‘असिम्प्टोमेटिक केस’ को हकमा पनि यो प्रकृया अनुरुपको परीक्षणले साथ दिने कोरियाली सरकारको बुझाई छ । ‘डब्लुएचओ’को अध्ययन अनुसार यहाँ पनि २० प्रतिशत यस्ता मानिसमा कोरोना ‘पोजेटिभ’ देखिएको छ । लक्षण नै नदेखिएका २० प्रतिशतमा पोजेटिभ पाइएपछि त्यहाँको सरकार अचम्मित भएको छ ।

परीक्षण नगर्ने मुलुकहरुको हकमा

नेपाल जस्तो मुलुकमा त यसप्रकारले आम नागरिकमा परीक्षण गर्ने भन्ने सरकारले सोचेको पनि छैन । यहाँ लक्षण देखिएकाहरुलाई परीक्षण गर्ने किटको नै अभाव रहेको विज्ञहरुको भनाई छ । नेपालको मात्र होइन अमेरिका, बेलायत र इटालीजस्ता विकसित मुलुकले समेत कोरोना लक्षण नदेखिएकाहरुको परीक्षण गरेका छैनन् । अर्थात् आम नागरिकको कोरोना परीक्षणबारे त्यहाँ सोचिएको छैन । विशेषज्ञहरुले यिनै रिपोर्टलाई आधार बनाउदै भनेका छन्, यी यस्तै लापरवाहीका कारणले गर्दा अमेरिका, इटाली र बेलायतमा कोरोना संक्रमितहरुको संख्या निरन्तर बढ्दै गएको हो । कोरोनालाई नियन्त्रणमा ल्याउने हो भने कोरोना परीक्षण जति सकिन्छ, उति धेरैमा गरिनुपर्छ ।– एजेन्सीको सहयोगमा

प्रतिकृया दिनुहोस्

Flash News

अभिनेत्री निता ढुंगानाले सार्वजनिक गरिन् आफ्नो चलचित्रमा काम गर्ने भारतीय कलाकारको यस्ता तस्बिर बुटवल उपमहानगरस्तरीय चौथो राष्ट्रपति रनिङ्ग शिल्ड प्रतियोगिताका लागि संयोजक र उप-समितिहरु गठन पूर्वसांसद कर्मा घलेको निधन ज्ञानगँगामा १६ वर्ष मुनिका अन्तर विद्यालय छात्र ब्याटमिन्टन मृत्युको आयु ! मणिमुकुन्द रनिङशिल्ड भलिबल : उद्घाटन खेलमा पर्वत र नवलपुर विजयी गार्गी एकेडेमीमा खेलकूद सप्ताह सुरू भारतलाई हराउँदै नेपाल साफ यू-२० महिला च्याम्पियनसिपको फाइनलमा चुणामणि शर्माविरुद्ध ११ अर्ब हिनामिनाको मुद्दामा साक्षी झिकाउन आदेश शेरबहादुर देउवालाई विपक्षी दलको सुविधा नदिन माग गर्दै सर्वाेच्चमा रिट सेयर बजार ७६.६४ अंकले बढ्याे बिदा घटाउने तयारीमा सरकार तिलोत्तमा २ स्थित शंकरनगर दुर्गादत्त माविमा विज्ञान प्रदर्शनी टर्की भूकम्पमा परेका घानाका खेलाडी सम्पर्क‍विहीन मुखमा सर्प हालेर ‘स्टन्डवाजी’ गर्ने साँप उद्धारकर्मीको मृत्यु नाबालिका बलात्कार आरोपमा वडाध्यक्ष राजन श्रेष्ठ पुर्पक्षको लागि कारागार चलान टर्की भूकम्प : ३६ घन्टामा १०९ पराकम्प, तीनवटा ७.५ म्याग्निच्युडका काठमाडौंका मुख्य सडकमा बत्ती जडान गर्न महानगर र प्राधिकरणबीच सम्झौता कर्णाली सरकारको निर्णय- १ फागुनमा जनयुद्ध दिवस मनाउने र सार्वजनिक बिदा दिने टर्की भुकम्प: ८ नेपाली सम्पर्कमा हुदाँ ३ जना सम्पर्क बाहिर