७ जेष्ठ २०७९, शनिबार

May 21, 2022

एउटी सहकारी अभियन्ताको जीवन भोगाई र भविष्यको अभियान

उमेरले दुई बीसे सात टेक्दै गर्दा २०७६ को पौष महिनामा उनले आधुनिक नामको डेबिड नाती पाइन् । नाती पाएरपनि उनलाई खेलाएर बस्ने फुर्सद छैन । उनी सहकारीकी व्यवस्थापक छन् अहिले । छोरा सुजन र बुहारी प्रतिमाले विहे गरेको पनि चारवर्ष भो । सुजन भारतीय आर्मीमा भर्ना भएर अहिले गोरखपुरमा सर्भिस गरिरहेको छ । छोराबुहारी नै सहारा हुने छन् भविष्यमा ।आफूले २० वर्षको उमेरमा शेरबहादुर बरालसँग बिहे गरेता पनि अचेल उनी साथमा छैनन् । श्रीमानको कुरा गरि हालियो भनेपनि भन्छिन्–माम्री लागेको घाउ नकोट्याएकै जाती ! आँखामा आफ्नै नानी बिझाउन थालेपछि जीवनको के कुरा गर्नु र भन्दैथिइन् –विहेमा गरिएका बाचाबन्धनहरुले पखेटा हालेपछि अतीतका कुरा मनमा खेलाएर समय बिताउनु बेकार छ । उनी माइतीघरकी माईली छोरी हुन् । दाइभाइ पाँचजना अनि दिदीबहिनी तीनजना । उनी जन्मिएको २ वर्षमै सबै परिवार पर्वतको नौनादीबाट २०३२/२०३३ सालतिर रुपन्देही जिल्लाको तिलोत्तमा नगरपालिका –११ मन्द्राहनीमा बसाइँ सर्न आइपुग्यो । विहेपछि उनलाई माइतीघर रहरको पिङ् जस्तै भयो ।

Advertisement

२०५४ सालमा गाउँमै २६ जना दिदीबहिनी मिलाएर नेतृत्व गर्दै खोलेकी थिइन् आर्थिक उन्नतिका लागि प्रगतिशील महिला विकास बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्था । सोही सहकारीमा अहिले दुई हजार पाँच सय बढी दिदीबहिनीहरु शेयरधनी छन् । देशकै नमूना महिला सहकारी बनाउने अभियानका मुख्य अभियन्ता समेत हुन् उनी । अर्थात् उनी हुन् – सहकारी आन्दोलनकी हस्ती जमुना गिरी । नेपालको सहकारी आन्दोलनको ६३ वर्षे इतिहासमा २३ वर्षको सहकारी अनुभव मिसाएकी छन् उनले समेत । रुपन्देहीको तिलोत्तमा नपाको वडा नं. १० बेवरीको आफ्नै भवनमा सञ्चालन गरेको सो सहकारीले जिल्लादेखि राष्ट्रिय पुरस्कार समेत प्राप्त गरेको छ । यस क्षेत्रका बासिन्दाहरुका लागि आर्थिक समृद्धिको आधार बनेको छ ।

सुरुमा १० रुपैयाँ जम्मा गर्नेहरुले सहकारीमा अचेल एकसयदेखि एकहजार रुपैयाँसम्म वचत गर्दै आएका छन् । बालवचतमा ५ रुपैयाँदेखि १०० रुपैयाँसम्म जम्मा गर्नेहरु छन् । नवदुल्ही प्रवेश वचत योजना ,नवशिशु बचत(न्वारान गरेकै दिन) योजना तथा ज्येष्ठ नागरिक वचत योजना समेत ल्याएर उनको सहकारीले रुपन्देही क्षेत्रमा नै तहल्का मच्चाएको छ । जमुना लगायतका साथीहरुले सो सहकारी गठन गर्दाका पीडा र संघर्षको कथा सुनिरहन मन लाग्छ । साँच्चिकै उनीहरुका कथालाई पटकथा जोडेर लेख्ने नै हो भने एउटा घघ्डान फिल्म बन्ने छ । जसको नायिका बन्ने छिन् जमुना । रुपडाल हेर्दा पनि नायिका बन्न कुनै कुराले छेक्ने छैन उनलाई ।

हुन त उनले आफ्नो श्रीमानलाई नायक बनाइ सकेकी छन् पर्दामा तर उनको जीवनको खास यात्रामा नायक बन्न भने सकेनन् । बदलिएको मनोविज्ञान र फेरिएको श्रीमानको दैनिकीले गर्दा सँगै रहने र जीवन काट्न आँखाभरि सङ्गलाएिका केही सीमित सपनाहरु आँखा झिम्क्याउँदा नै किचिए।
समयले उनलाई सोही सहकारीको व्यवस्थापक बनाएको छ । ६ जना साथीहरु सहकारीमा सेवाको भावले समर्पित छन् । सहकारीको प्रशासनिक एवम् आर्थिक पक्षको नेतृत्व जमुनाले लिएकी छन् भने अध्यक्षको रुपमा सीता न्यौपाने,उपाध्यायले नेतृत्व गरेकी छन् । तिलोत्तमा नपाको शिवपुर नजिकै कुमारी गाउँमा बस्दै आएकी जमुना सहकारीका माध्यमबाट उद्यमशीलता खोजि रहेकी छन् । उनको सहकारीले उद्यम गर्ने महिलाहरुलाई बिनाधितो तीनलाख र धितो राखेर १० लाखसम्म कर्जा दिने गरेको छ । जमुनाले गाउँमा महिलाहरुलाई आर्थिक समृद्धिका लागि सशक्तिकरण गरेकी छन् । नेतृत्व,दक्षता र क्षमता अभिवृद्धिका लागि सहकारी सञ्चालकहरुलाई हातेमालो गरी अघि बढाइ रहेकी छन् । सहकारीमा संघर्ष गर्दै सन्तोषको श्वास फेरेकी छन् ।


कार्यालय समय बाहेक पनि उनी आफ्ना सहकारी सदस्यहरुका घरदैलामा पुग्छिन् । दुःखसुखमा साथ दिन्छिन् । उनको तर्क छ –महिलाहरुलाई सबैभन्दा बढी चाहिने अधिकार भनेकै आर्थिक अधिकारसहितको अन्य अधिकार हो । हामी समृद्धिको अभियानमा रही रहँदा महिलाहरुलाई अग्रस्थानमा राखेर सहकारीका माध्यमबाट जान सकिएमा मात्रै देशमा समृद्धिको मुहार देख्न सकिने छ । जमुनापछि सहकारीको अध्यक्ष भएकी थिइन् पार्वती खत्री । उनी अहिले तिलोत्तमा नपा वडा नं.११ को महुबारीमा सफल उद्यमीका रुपमा छन् । व्यवसायिक गाईपालन,खेतीपाती,ट्रयाक्टर र माईक्रोबसका मालिक समेत भएकी छन् । स्थानीयहरुलाई रोजगार दिएकी छन् भने सन्तानहरुलाई सुविधा सम्पन्न शिक्षालयमा पढाइरहेकी छन् ।


त्यसैगरी स्थानीय सरकारका वडासदस्य समेत रहेकी लक्ष्मी विकले सुन पसल राखेकी छन् । सामुहिक व्यवसायिक तरकारी खेती गरेकी छन् । रोजगार दिएकी छन् । यी सबै उनकै सहकारीले दिएको कर्जाले सम्भव भएको हो । उनीहरुलाई उद्यम गर्न हौशला दिने,समय अनुसारको तालिममा सहभागी गराउने र आवश्यक प्राविधिक सहयोग दिने काममा जमुना अग्रस्थानमा रहेकी छन्
उनका पचासौं सहकारी सदस्यहरुले कृषि,पशुपालन तथा आयआर्जन- कार्यक्रममा सहभागी भएर आर्थिक उन्नतिका क्रियाकलाप गरेका छन् । उद्यमी बनेर आर्थिक लाभ लिएका छन् । आँट बढाएर आत्मनिर्भर भएका छन् । वर्तमानमा जमुना सहकारीका सारथि भएकी छन् । माहुरीका रानो भएकी छन् । आर्थिक विकासका अभियन्ता भएकी छन् । सहकारीकै माध्यमबाट समृद्ध नेपाल सुखी नेपालीको सपना पूरा हुने उनको विश्वास छ ।

प्रतिकृया दिनुहोस्

Flash News

भलवारी जेसीजद्वारा मुस्ताङको जन-नर्मल माध्यमिक विद्यालयलाई आर्थिक सहयोग पश्चिम नवलपरासीको बर्दघाटमा बस दुर्घटना, ३१ जना घाईते स्थापितलाई उछिनेर सिर्जना दोस्रो स्थानमा, बालेन अग्रस्थानमा नै ८ वर्ष अघि सौन्दर्य प्रतियोगीलाई बलात्कार गरेको आरोपमा मनोज पाण्डे पक्राउ जिल्ला समन्वय समिति गठनका लागि अर्घाखाँचीमा एमालेकाे स्पष्ट बहुमत रुपन्देहीको भैरहवाबाटै श्रम स्विकृति दिने तयारी काठमाडौंमा ५१ प्रतिशत मतगणना गर्न बाँकी, बालेनको निरन्तर अग्रता बुटवलको प्रमुखमा गठबन्धनबाट पाण्डे, उपप्रमुखमा एमालेकी अर्याल मनास्लु हिमालको वेसक्याम्पमा सेनाद्वारा सफाई अभियान शुरु, ४ हजार किलो बढी फोहर संकलन पदबहालीसँगै जनतालाई राहत भन्दै विद्युत महसुलमा छुट बालेन शाहले कटाए ३४ हजार मत, स्थापितसँगको मतान्तर १५ हजार बढी अमेरिकाको शिकागोमा बन्दुक हमला, कम्तीमा २ जनाको मृत्यु बलात्कारीलाई तत्काल कारबाही गर्न माग गर्दै काठमाडौंमा विरोध प्रदर्शन हेटौंडा उपमहानगरपालिका : एमाले ९, कांग्रेस ८, एस र माओवादी एक/एक वडामा विजयी डोटी बस दुर्घटना : १२ जना घाइते, ५ को अवस्था गम्भीर, बालक बेपत्ता उपमहानगरको पहिलो महिला मेयरमा इतिहास रचेकी लामा विद्यार्थीलाई यौन दुब्र्यवहार गर्ने गुल्मीका २ शिक्षक पक्राउ भरतपुरमा रेनु फराकिलो अग्रतातर्फ, पौडेलले कटाए १० हजार मत मधेसमा ओली ‘मिसन’ सफल-पाँचौंबाट दोस्रो दलतर्फ उक्लिँदै एमाले निर्वाचनमा फूलमाला बिक्री बढ्यो