११ आश्विन २०७८, सोमबार

Sep 27, 2021

Advertisement

अफगानिस्तानमा आफ्नो पछिल्लो शासनका बेला अफिमको खेतीमाथि पूर्ण रुपमा प्रतिबन्ध लगाएका कारण गैर कानूनी ड्रग्सको कारोबार रोकिएको तालिबानले दाबी गरेको छ ।सन् २००१ मा अफिमको उत्पादनमा कमी पक्कै पनि देखिएको थियो तर पछिल्ला वर्षमा तालिबान नियन्त्रित इलाकामा अफिमको खेती बढेको देखिएको थियो ।

अफगानिस्तानमा कति अफिम छ ?

अफिसमलाई यसरी परिष्कृत गरिन्छ कि त्यसमार्फत् असाध्यै नशा दिने हिरोइनजस्तो ड्रग्स तयार हुन्छ । यूनाइटेड नेसन्स अफिस अन ड्रग्स एण्ड क्राइम्स (यूएनओडीसी) का अनुसार अफिमको सबैभन्दा ठूलो उत्पादक देश अफगानिस्तान हो । संसारभरी अफिमको कूल उत्पादनको ८० प्रतिशतभन्दा बढी हिस्सा अफगानिस्तानमा हुन्छ ।

सन् २०१८ मा यूएनओडीसीको आँकलन अनुसार अफगानिस्तानको कूल अर्थव्यवस्थामा ११ प्रतिशतको हिस्सेदारी अफिम उत्पादनको थियो ।

अफिममाथि तालिबानले के भनेको छ ?

अफगानिस्तानमाथि नियन्त्रण हासिल गरेपछि तालिबानका प्रवक्ता जबिहुल्लाह मुजाहिदले भने, ‘जब हाम्रो सरकार रह्यो तब ड्रग्सको उत्पादन भएको थिएन । हामी एकपटक पुनः अफिमको खेतीलाई शून्यमा झार्नेछौं । कुनै तस्करी हुनेछैन ।’

तालिबानको रेकर्ड के छ ?

अमेरिकी विदेश मन्त्रालयका अनुसार तालिबानको शासनमा अफिमको खेती बढेको छ । यो सन् १९९८ को ४१ हजार हेक्टरबाट सन् २००० मा ६४ हजार हेक्टरसम्म पुगेको थियो ।

संसारको कूल अफिम उत्पादनको करिब ३९ प्रतिशत हिस्सा हेलमन्द प्रान्तमा हुन्छ र यो प्रान्तका अधिकांश हिस्सामा तालिबानको नियन्त्रण रहेको छ ।

तर जुलाई सन् २००० मा तालिबानले आफ्नो नियन्त्रण भएको हिस्सामा अफिमको खेतीमा प्रतिबन्ध लगाएको थियो । मे सन् २००१ को एक यूएन रिपोर्टका अनुसार तालिबान नियन्त्रित इलाकामा अफिमको उत्पादनमाथि लागेको प्रतिबन्ध पूर्णरुपमा सफल रह्यो । तालिबानको प्रतिबन्धका बेला सन् २००१ र सन् २००२ मा अन्तर्राष्टिय स्तरमा अफिम र हेरोइन समातिने मामिलामा पनि कमी देखिएको थियो ।

यद्यपि, त्यसपछिको स्थितिमा निकै परिवर्तन देखियो । पछिल्लो सरकारको तर्फबाट नियन्त्रित खेती पछि यो स्पष्ट छ कि अधिकांश अफिम तालिबान नियन्त्रित इलाकामा उत्पादन भइरहेको थियो । उदाहरणका लागि हेलमन्द दक्षिणी अफगानिस्तानको प्रान्त हो । यसको अधिकांश जमिनमा सन् २०२० मा अफिमको खेती भइरहेको थियो, त्यो पनि त्यतिबेला जब त्यहाँ तालिबानको नियन्त्रण थियो ।

अफिमबाट तालिबानको आम्दानी ?

अफगानिस्तानमा अफिमको खेती रोजगारको सबैभन्दा महत्वपूर्ण माध्यम हो । यूएनओडीसीको अफगानिस्तानको अफिम सर्वेका अनुसार करिब एक लाख २० हजार मानिसहरु यसमा निर्भर थिए । अमेरिकी विदेश विभागका अनुसार तालिबानको अफिममाथि कर लगाउँदा आम्दानी हुन्छ र यसबाहेक गैरकानूनी ढङ्गले अफिम राख्दा र त्यसको तस्करी गर्दा पनि अप्रत्यक्ष रुपमा आम्दानी हुन्छ । अफिम फलाउने किसानबाट १० प्रतिशत कर लिइन्छ ।

अफिमबाट हेरोइन बनाउने प्रोसेसिङ ल्याबबाट पनि कर लिइन्छ र यसका व्यवसायीले पनि कर चुकाउँछन् । एक आँकलनका अनुसार गैरकानूनी ढङ्गले यो ड्रग्सको कारोबारबाट तालिबानले कम्तीमा १०० देखि ४०० मिलियन डलर बीचको वार्षिक आम्दानी हुन्छ । अमेरिकी वाचडग स्पेशन इन्सपेक्टर जनरल अफ अगगान रिकन्स्ट्रक्शनका अनुसार तालिबानको वार्षिक आम्दानीमा ६० प्रतिशत हिस्सा गैरकानूनी ड्रग्स कारोबारबाट आउँछ ।

ड्रग्सको प्रयोग कहाँ हुन्छ ?

अफगानिस्तानमा उत्पादन हुने अफिमबाट जुन हिरोइन बनाइन्छ त्यसको ९५ प्रतिशत हिस्सा यूरोपमा प्रयोग हुन्छ । अमेरिकी ड्रग इन्फोर्समेन्ट एजेन्सीका अनुसार अमेरिकामा हिरोइन आपूर्तिको एक प्रतिशत हिस्सा अफगानिस्तानबाट आउँछ । यहाँ मेक्सिकोबाट धेरै हिरोइन आपूर्ति हुन्छ ।

सन् २०१७ देखि २०२० को बीचमा ९० प्रतिशतभन्दा बढी नशालु पदार्थको तस्करी स्थलमार्गबाट भएको छ । तर हालैका दिनमा हिन्द महासागर र यूरोपबीच समुद्री मार्गको बाटोमा धेरै ड्रग्स जफत गरिँदैछ । अफिमको खेती, उत्पादन र जफत गरिने मामिलाई यदि ग्राफमा हेर्ने हो भने दुई दशकमा अफगानिस्तानमा यो लगातार बढिरहेको देख्न सकिन्छ ।

अमेरिकी वाचडग स्पेशन इन्स्पेक्टर जनरल फर अफगान रिकन्स्ट्रक्सनका अनुसार अफिमलाई जफत गरिँदा र तस्करलाई पक्राउ गरिँदा यसको खेतीमा कुनै असर पर्दैन । बीबीसी

Follow Us

प्रतिकृया दिनुहोस्

Flash News

एमाले विधान महाधिवेशनको तयारी पूरा कांग्रेसको स्थानीय नेतृत्व : अधिकांश युवा र जनप्रतिनिधि नेपाल-भारत सीमा बन्द हुँदा पर्यटन क्षेत्र मारमा राजनीतिक दलसम्बन्धी अध्यादेश खारेज पर्वतीय पर्यटनको प्रवर्द्धनमा पर्वतारोहण संघको सहयोग महत्वपूर्णः प्रधानमन्त्री देउवा तोकिएकै समयमा कांग्रेसको महाधिवेशन हुन्छ : नेता लेखक समावेशी विकासमा विश्व बैंकको जोड सम्झँदा कहाली लाग्ने १४ जनाले दर्दनाक ज्यान गुमाएका ७ घटना बीपी कोइराला राष्ट्रिय पुरस्कार स्थापना गर्ने सरकारको निर्णय गोरखापत्र संस्थानको कार्यकारी अध्यक्षमा सुवेदी भारतीय सहित तीनको शङ्कास्पद मृत्यु प्रदेश-१ मा थपिए ३२७ मा संक्रमित, ४ जनाको मृत्यु सुदूरपश्चिम प्रदेशमा थप ४० जनामा कोरोना संक्रमण, एकको मृत्यु जितिया पर्वको अवसरमा सार्वजनिक विदा भैरहवास्थित भिम अस्पतालका स्वास्थ्यकर्मी पुन: आन्दोलनमा रुपन्देहीका पर्यटन व्यवसायीद्वारा २४ घण्टा व्यवसाय सञ्चालन गर्न पाउनुपर्ने माग पत्रकार पन्त सम्मानित ५० लाख धरौटीमा छुटे शर्मा नेप्सेमा उच्च अङ्कको गिरावट, कारोबार रकम समेत घट्यो पर्यटकको आगमनले उत्साहित हुँदै व्यवसायी